8/29/2015

Một bài quốc ca giá bao nhiêu?




Câu chuyện đề nghị thu tiền tác quyền của bài Tiến quốc ca ở Việt Nam hiện nay, gợi lên không ít điều phải bàn, liên quan đến danh dự một quốc gia, cũng như của chính tác giả bài hát đó. Tuy chuyện ông Phó Đức Phương, giám đốc Trung bảo vệ quyền tác giả âm nhạc Việt Nam (VCPMC), nêu ra có vẻ rất lạ thường, như lại là cơ hội để công chúng được một dịp nhìn thấy mọi góc cạnh của ứng xử, của hiện trạng về bài quốc ca tại Việt Nam.

Có lẽ, trong lịch sử Việt Nam cho đến nay, chưa có bài hát nào được sử dụng nhiều bằng bài Tiến Quân Ca, bởi tính khách quan, đó là bài hát được Quốc hội của miền Bắc Việt Nam, năm 1946, lúc đó còn mang tên là Việt Nam Dân Chủ Cộng Hòa, chọn là bài hát chủ đề giới thiệu một chính thể – một national anthem, mà cho tới nay chưa có sự thay đổi chính thức nào. Mặc dù sau khi Việt Nam không còn chiến tranh và chính thức đổi tên là Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, bài hát này vẫn được vang lên với tư cách là một bài quốc ca.

Nếu tính thành tiền tác quyền, bằng giá của một ca khúc bình thường mà VCPMC vẫn thu hiện nay, tiền tác quyền của của riêng bài hát này (kể cả truy thu) của nhạc sĩ Văn Cao có thể lên đến hàng trăm tỉ đồng Việt Nam. Và nếu được như vậy, nhạc sĩ Văn Cao có thể đi vào lịch sử âm nhạc thế giới qua sự kiện 20 năm sau khi mất, vẫn làm ra những số tiền khổng lồ. Hãy thử tưởng tượng, nếu còn sống đến lúc này, có lẽ nhạc sĩ Văn Cao sẽ là một trong những nghệ sĩ – đại gia hàng đầu của Việt Nam.

Tiếc thay lúc sinh thời, đời của ông không được một phần nho nhỏ nào như vậy. Nhạc sĩ Văn Cao (1923-1995) ra đi trong sự thanh bạch và nghèo khó. Tháng 2.1993, trong chuyến đi của tổng thống Pháp François Mitterrand đến Hà Nội, Việt Nam, ngôi nhà của nhạc sĩ Văn Cao bất ngờ được chọn là một trong những điểm ghé qua, bên cạnh danh sách các điểm đến là chiến trường Điện Biên Phủ xưa, Văn Miếu... Khi ấy, chỉ được biết trước một vài tiếng đồng hồ, nhà nhạc sĩ Văn Cao đã được vội vã tổ chức lại cho tươm tất hơn, cũng như phía chính phủ Việt Nam cũng bất ngờ cho biết sẽ lập khoản trợ cấp vài trăm đồng trong một thời gian, vì nhận ra ông đang có cuộc sống quá chật vật.

Nhưng ngay lúc sinh thời, khi tác phẩm của mình được chọn làm quốc ca, nhạc sĩ Văn Cao lúc đó ắt hẳn cũng mang nhiều tâm trạng khó tả, không thể nào lên tiếng bất cứ điều gì được. Khó mà biết được ông lặng lẽ hay ông im lặng.

Năm 1956, khi tham gia phong trào Nhân Văn – Giai Phẩm của các trí thức hàng đầu Việt Nam lúc bấy giờ, nhạc sĩ Văn Cao đã phải đối đầu với nhiều đợt phủ nhận tác phẩm của ông. Năm 1958, chính phủ miền Bắc Việt Nam đã dự định dùng bài Bài ca cách mạng tiến quân của Đỗ Nhuận để thay cho Tiến Quân Ca, thế nhưng không hiểu sao, bài hát Tiến Quân Ca cứ in vào tâm trí người dân, không đổi được. Dù vẫn phải sử dụng, nhưng ít ai để ý là nhiều năm liền sau đó, đến tận năm 1980, chính sách dùng quốc thiều để thay cho các buổi hát quốc ca đã được áp dụng khắp nơi.

Có lẽ vì hiến pháp mới, được công bố năm 1980 lại không thấy ghi chính thức chọn Tiến Quân Ca là quốc ca (chỉ ghi là thông qua), nên đến ngày 28/4 năm 1981, đã có hẳn một chương trình thi viết quốc ca mới do báo Nhân Dân đột ngột thông báo, kéo dài trong hai năm, với sự chấp thuận của ông cố tổng bí thư Lê Duẫn và hội đồng xét duyệt như các ông Trường Chinh, Xuân Thủy. Ngoài ra có có nhà thơ Cù Huy Cận, thứ trưởng Bộ Văn hoá Thông tin và nhạc sĩ Lưu Hữu Phước, chủ tịch Uỷ ban Văn hoá và Giáo dục của Quốc hội là chủ tịch và phó chủ tịch Ban Giám khảo. Theo thống kê, đã có gần 30.000 bài hát từ khắp nơi gửi về nhưng không có bài hát nào được chọn làm quốc ca mới. Đó cũng là một giai đoạn mệt mỏi nhạc sĩ Văn Cao, vì cái giá của một bài quốc ca mà ông đang đối diện, cũng lơ lững không khác nào lưỡi gươm của Damocles.

Trãi qua những gập ghềnh ấy, thật lạ, không hiểu sao người dân vẫn chọn Tiến Quân Ca làm bài hát của mình. Mặc dù lời bài hát này, trong thời điểm hiện tại nghe đầy xương máu, nhưng trong lần nói chuyện lịch sử với ông Văn Cao, tổng thống Pháp François Mitterrand đã so sánh bài Tiến Quân Ca với La Marseillaise – những bài hát được chọn làm quốc ca, đã ghi lại hình ảnh đau thương lịch sử trong chiến tranh thế giới thứ hai và lòng ái quốc có thể đánh đổi bằng cái chết.

Trong lịch sử của những người nghệ sĩ, Văn Cao cũng là một nghệ sĩ yêu nước đến mức sẳn sàng đánh đổi bằng cái chết của mình. Vì từ năm 1944, khi mới 21 tuổi, Văn Cao đã sẳn sàng dùng bàn tay nghệ thuật của mình để đặt vào cò súng, trở thành những ám sát viên lừng danh của Việt Minh của Hà Nội. Ông ám sát thành công Đỗ Đức Phin, một người làm việc cho Pháp tại Hải Phòng, và một lần khác (1945) là ám sát Cung Đình Vận ở Huế, nhưng lần này không thành công. Bài hát Tiến Quân ca cũng ông cũng nói rõ tâm tình của một thanh niên chứng kiến nạn đói và những khí thế cách mạng thời đó. Ông cũng là người hăng hái lên tiếng kêu gọi cải cách và xây dựng lại xã hội trong nhóm Nhân Văn – Giai Phẩm. Năm 2009, khi thời Việt Nam mở cửa đến, ông được phát hành tập thơ Lá, lạ thay trong đó là những dòng đọc mà nghe sao nghẹn ngào “Có lúc một mình một dao giữa rừng đêm không sợ hổ, có lúc ban ngày nghe lá rụng sao hoảng hốt, có lúc nước mắt không thể chảy ra ngoài được...” (bài viết năm 1963).

Trả bao nhiêu cho đủ với những gì mà một nghệ sĩ lớn, một tác giả đã viết ra bằng tâm huyết của mình, được nhân dân chọn làm quốc ca từ mấy mươi năm nay? Mà trên thế giới, cũng ít có tác giả nào viết quốc ca lại đòi tiền, vì đó là danh dự và sứ mạng của một người được cuộc sống ban tặng. Nhưng cách nói của nhạc sĩ Phó Đức Phương thì lại nhắc cho mọi người nhớ rằng có rất nhiều cái chúng ta đã quên, thậm chí quên một cuộc đời đáng nhớ và kính trọng đã viết nên bài hát đó, mà mỗi ngày trên nước Việt Nam này luôn vang lên ồn ào trong sự vô tâm, vô tình, giả tạo. Chúng ta có nợ nhạc sĩ Văn Cao không?

Cái nợ không nhỏ đó cũng thuộc về nhà nước hiện hành. Năm 2010, khi bà Nghiêm Thúy Băng gửi thư cho Quốc hội, hiến tặng ca khúc này cho chính phủ. Đã không ai trả lời. Thậm chí không ai hỏi han. Thật vô phúc cho người dân Việt Nam khi hôm nay có những người đại diện hời hợt và sợ trách nhiệm như vậy. Mãi đến khi có sự cố ồn ào xảy ra, thì mới có đại diện Bộ Văn Hóa mới cất tiếng trả lời suông là đã thấy thư hiến tặng. Cho đến nay, không hề có một thư trả lời hay quyết định tiếp nhận tử tế nào với Tiến Quân Ca. Mọi thứ vẫn đang treo lơ lững như định mệnh của chính người nghệ sĩ tài hoa này, suốt 30 năm, sau thời kỳ Nhân Văn – Giai Phẩm.

Một năm sau khi nhạc sĩ Văn Cao mất, nhà nước Việt Nam trong khuynh hướng đổi mới, đã truy tặng cho ông huân chương Hồ Chí Minh về đóng góp của ông. Kể cả bài Tiến Quân Ca và huân chương ấy, giá tác quyền tưởng thưởng nên được ghi xuống, nên là bao nhiêu?

Thật buồn cười khi rất nhiều quan chức, tỉnh thành lên các dự án xây văn miều, đền thờ, tượng đài ngoại quốc, vô danh... lên đến hàng ngàn tỉ, nhưng với con người thật – việc thật, thậm chí với bài hát mà họ vẫn mấp máy môi mỗi đẩu tuần theo bổn phận – thì có thể họ đã quên. Cho đến giờ phút này, Văn Cao vẫn là một nghệ sĩ lưu danh hậu thế của Việt Nam và là tác giả của quốc ca, mà chưa hề có một nhà tưởng niệm nào xứng đáng, ở nơi chốn sinh ra mình.

Lòng biết ơn và thái độ trân trọng của một chính phủ đối với ông còn chưa đủ, thì nói gì thu được đủ tiền bàn quyền với bài quốc ca có số phận long đong ấy.

Tuấn Khanh



dv

Khiêu khích ngang ngược toàn dân và toàn thế giới dân chủ



Tù nhân ngồi chờ được phóng thích khỏi trại giam Hoàng Tiến, khoảng 100 km từ Hà Nội, (ảnh chụp ngày 30/8/2013).

Thời gian qua, đã có nhiều hy vọng và phán đoán rằng trong dịp lễ Quốc Khánh 2/9 năm nay sẽ có nhiều tù nhân chính trị - tù nhân lương tâm được trả tự do.

Trong cộng đồng người Việt ở Hoa Kỳ còn dấy lên niềm tin tưởng lạc quan rằng lần này có thể đón mừng "toàn thể tù nhân chính trị ở trong nước được trở về cuộc sống tự do" dựa trên cơ sở thực tế là chưa bao giờ cộng đồng người Việt lại tham gia ranh đấu sôi nổi, rộng khắp như vừa qua, vận độn sát sao các dân biểu, thượng nghị sỹ, các hội đoàn nhân quyền, dân chủ từ các tiểu bang cho đến ở Thủ đô Washington DC, với kết quả là chưa bao giờ các chính khách Hoa Kỳ nhận đỡ đầu nhiều tù nhân chính trị ở Việt Nam như hiện nay. Nhiều nhà bình luận thời sự quốc tế cũng lạc quan không kém, khi ghi nhận lời cam kết của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng với Tổng thống Barack Obama tại Tòa Bạch ốc rằng "vấn đề nhân quyền cũng là mối quan tâm lớn của chúng tôi, để nhân dân ngày càng có nhiều quyền tự do".

Ai cũng có thể nhận ra rằng một khi người lãnh đạo CS nhận ra rằng trả tự do cho một số đáng kể tù nhân chính trị, dù chưa trả hết toàn bộ, sửa đổi vài điều khoản phi lý trong bộ Luật Hình sự về vi phạm an ninh quốc gia, công nhận quyền lập công đoàn độc lập của người lao động, thì Việt Nam có thể dễ dàng được đón nhận vào Khối TTP với rất nhiều điều lợi, và từ đó Đảng Cộng sản Việt Nam sẽ có thể nâng cao, rất cao, uy tín của mình ở trong nước cũng như trên trường quốc tế.

Thế nhưng sự thật cho đến nay là không phải như thế.

Sự thật oái oăm và phủ phàng là vào dịp Quốc khánh 2/9 sắp tới sẽ có đến 17.000 tù nhân được đặc xá, nhưng...trong đó có thể không có một tù nhân chính trị nào, hoặc nếu có cũng chỉ là không đáng kể, theo nguồn tin chính thức từ Hà Nội, qua lời của Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc là như vậy. (theo mạng Thời báo VN của Hội nhà báo VN độc lập, 22/8).

Thế là toàn dân ta lại bị lừa. Tổng thống Obama đã bị bịp. Công luận thế giới đã bị ăn một quả lừa to đùng. Hằng trăm gia đình, vợ chồng, con cái, bạn bè người thân các tù nhân chính trị ăn phải quả đắng không sao chịu nổi của chính quyền CS, nói một đằng làm một nẻo, đến độ trơ trẽn, lạnh lùng và gian ác đến mức vô cùng tận.

Tại sao ở Miến Điện và ở Cuba chính quyền quân phiệt và cộng sản có thể trả tự do cho 43 đến hàng ngàn tù chính trị một lúc mà lãnh đạo CSVN lúc này lại không thể làm như thế ? Sao mà họ keo kiệt, ngang ngược về chính trị đến vậy?

Đó là câu chất vấn Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng, chất vấn 16 uỷ viên Bộ Chính trị - Vua tập thể đang nắm quyền toàn trị. Đó cũng là câu hỏi xoáy sâu trong tim gan mỗi công dân Việt Nam yêu nước, thương dân, làm sao lại để xảy ra một tình hình trái khoáy, trớ trêu, cực kỳ nguy hiểm đến vậy? Và nay phải làm gì để cứu nước trong cơn hoạn nạn, trong cảnh trầm luân không lối thoát này?

Đây có thể là cuộc thách thức và cuộc khiêu khích cuối cùng của một chế độ toàn trị Cộng sản trơ trọi lạc lõng giữa thế giới dân chủ hùng mạnh và phát triển, một thái độ thách thức và khiêu khích láo xược đối với dân tộc, với lịch sử kiên cường của dân tộc Việt Nam, với tổ tiên và các thế hệ con cháu chúng ta, không một ai là người Việt Nam chân chính có thể bỏ qua được.

Bùi Tín
28.08.2015






dv

8/28/2015

Luận về ông Luận

Trương Duy Nhất
22/8/2015


Hừng hực trên mạng những ý kiến chửi rủa nhắm vào Bộ trưởng Giáo dục- Đào tạo Phạm Vũ Luận. Nhiều ý kiến hùng hổ như căm giận, như chĩa súng vào mang tai đòi ông phải từ chức.

Thấy… khốn nạn cho cái sự nghiệp giáo dục này quá!

Nhưng mấy cũng chăm chăm chĩa súng vào ông Luận kể cũng… tội!

Chỉ còn mấy ngày nữa ông tròn 60 tuổi. Mấy chục năm theo cách mạng, ông cũng không bao giờ chạy chọt xin xỏ đảng với tổ chức cho làm việc này chức nọ. Cái ghế Bộ trưởng là do đảng và nhà nước phân công, giao nhiệm vụ chứ ông có đút lót chạy chọt xin xỏ ai đâu. Ông cũng chưa bao giờ từ chối hay thoái thác bất cứ nhiệm vụ nào đảng và nhà nước giao phó. Vì vậy, hà cớ gì ông phải rút lui, phải từ chức?

Ông thế đã sao. Có những “đồng chí X” dốt nát, ăn tàn phá hoại, dân tình chửi rủa ê mặt thối mồ hơn còn không chịu từ chức nữa là.

Ít gì ông cũng là tiến sĩ kinh tế học chuyên ngành “phân phối xã hội chủ nghĩa”, chứ đâu phải như mấy thằng… y tá miệt vườn học hành lôm côm không đầu không đũa.

Giáo dục ê chề, thối nát (nói theo cậu học trò lớp 8 nọ) thì mai kia nhân cái hội nghị nào đấy, ông phưỡn bụng ưỡn ngực ngửa cổ xin lỗi học trò, dân chúng một tiếng là xong.

Ông cứ nhận “trách nhiệm chính trị” đi, chứ về mặt pháp lý ông cũng chả ký cái gì sai.

Đâu phải cứ nghe học trò, dân chúng than vãn tí, đâu phải cứ… thối nát tí là phê bình kiểm điểm, là đòi phải từ chức, phải ra đi.

Giáo dục đào tạo cũng như việc… nhóm lò vậy. Phải nhen lên tạo hơi ấm, khi đó củi khô củi ướt sẽ… cháy hết!

Củi than còn vậy, huống chi… con người!

Ấy mới là quan điểm – phương pháp giáo dục nhân văn, mới là nền giáo dục định hướng xã hội chủ nghĩa!

Chất lượng giáo dục là chất lượng con người. Chất lượng con người là chất lượng chế độ. Không dám đổi mới, không cải cách, không thử nghiệm thì mãi mãi vẫn chỉ cho ra lò những “sản phẩm X”, những “con người X” bất tài dốt nát.

Không đổi mới, không cải cách, không thử nghiệm thì những con người X đó, những “đồng chí X” đó với mớ kiến thức lôm côm hụt hẫng đến mức viết chưa sạch lỗi chính tả cũng chen chân vào bộ máy lãnh đạo, chễm trệ điều hành cả chính sách kinh tài quốc gia, chỉ huy, giáo dục cả sự nghiệp giáo dục há chẳng mãi khốn khổ cho cái dân tộc này sao?

Ông Luận nói rồi: Giáo dục phen này là trận chiến cuối cùng.

Hi sinh chút ít học trò (thậm chí vứt thí cả một thế hệ) để chặn ngăn nguy cơ một thế hệ X há chẳng phải là điều đáng… thử nghiệm chăng?

Về phía Bộ Chính trị và Ban chấp hành trung ương đảng, cũng nên tính toán cân nhắc kỹ lưỡng có tình có lý. Chứ không tính kỹ, cựa tí đã kỷ luật với từ chức thì lại rối, mai kia là ân oán, thù hằn, đối phó, thành phe phái, rối nội bộ!

Vả lại, bắt ông nghỉ, đường đường một thầy Bộ trưởng lại bỗng dưng… mất dạy sao?

Vài dòng viết vội vậy. Chút ít luận về ông Luận và cái sự nghiệp giáo dục đang vỡ trận đến mức một đứa học trò lớp 8 cũng phải buột miệng mắng đó là sự nghiệp “khốn nạn”!

“Con xin hứa thứ hai sẽ nộp tiền ủng hộ”

Bạch Cúc - Triethocduongpho
8/2015




Tôi không biết diễn tả cảm xúc của mình ra sao khi vừa xem được tấm hình này, Bộ giáo dục, nhà trường và nhất là người Giáo viên này nghĩ sao khi bắt học sinh phải chép phạt "CON XIN HỨA THỨ 2 SẼ NỘP TIỀN ỦNG HỘ." Tôi thật không thể hiểu sao họ có thể làm được điều này và tôi tự hỏi liệu họ thật sự có tư cách của một nhà giáo hay đạo đức của một nhà Sư phạm không?

Tôi nhớ mãi những ngày tháng tuổi thơ ấu, khi tôi học cấp 1 và cấp 2, nhà trường và cô giáo bắt tôi phải nộp đủ thứ linh tinh từ giấy báo, tập cũ, vỏ lon bia, nước ngọt... gọi chung là "kế hoạch nhỏ". Lúc ấy, tôi sợ giáo viên lắm, cô nói nộp ngày nào là phải nộp ngay, không dám chậm trễ vì RẤT SỢ. Rồi tôi về nhà nằn nỉ mẹ, bắt mẹ phải cho tôi giấy vụn, những xấp báo cũ, vỏ lon bia mà mẹ đi mua ve chai có được. Nhiều khi không đủ số lượng tôi bắt mẹ phải đi mua thêm cho đủ. Tôi còn nhỏ quá, tôi nào thấy mắt mẹ ngân ngấn nước, tôi chỉ còn nhớ tiếng thở dài của mẹ và dĩ nhiên mẹ không bao giờ dám từ chối tôi, bởi mẹ là một người mẹ, mẹ thương con và cũng sợ con bị giáo viên phạt...

Tới lượt con tôi, hôm nào bé về và nói Mẹ ơi cô bảo nộp này nộp kia là bé bắt tôi phải làm ngay lập tức, nếu chậm trễ bé sẽ năn nỉ và có cả khóc lóc, nỉ non hờn giận, tôi thật sự thấy bé hoảng hốt và lo sợ, bé không hề có chút nào mừng vui với tinh thần tự nguyện vì được đóng góp...

Tôi không hiểu môi trường giáo dục ở xã hội này đã dạy trẻ thơ những gì? Có không lòng can đảm hay ý thức tự nguyện, chủ động... mà thật sự tôi chỉ thấy đời mình, đời con mình và thực tế đã chứng minh, hầu như tất cả trẻ thơ đều rất sợ hãi và luôn răm rắp tuân lời mọi thứ giáo viên đề nghị. Kể cả cha mẹ của trẻ, ai cũng thế, chẳng ai dám phản đối, chẳng ai dám lên tiếng nói không và nói thẳng bởi tâm lý người làm cha làm mẹ không bao giờ muốn nhìn thấy thảm cảnh con mình bị "hắt hủi" hay bị "chèn ép"...

Nhà trường đưa ra những khẩu hiệu "kêu gọi đóng góp" nhưng thực chất là gì? Có không sự tự nguyện hay 100% là sự ép buộc? Ai có thể kiểm soát được mục đích của sự đóng góp? VIệc đóng góp dùng vào mục đích thiện nguyện hay chỉ nhân danh thiện nguyện để trục lợi?

Đã từ rất lâu ai cũng mặc nhiên thừa nhận sự đóng góp giống như là một loại phí giáo dục. Nó không còn là sự tự nguyện và người ta có thể có quyền từ chối vì không có khả năng. Hệ thống giáo dục này đã để lại một hậu quả vô cùng tệ hại cho từng lớp, từng lớp thế hệ và tôi thật sự đau lòng khi thấy họ không có ý định dừng lại. Họ chưa từng dạy trẻ biết nói "NO" với điều trẻ không muốn và đến ngay tôi bây giờ, đôi khi tôi còn không dám nói "NO", từ chối khi tôi không thích. Cũng chỉ bởi vì 12 năm ngồi trên ghế nhà trường, họ đã đào tạo tôi và hàng ngàn lớp trẻ ý thức tuân phục, tuân lệnh theo kiểu nô lệ và tìm cách triệt tiêu mọi ý thức phản kháng. Điều gì, lý do gì đã khiến họ sợ ý thức phản kháng, sáng tạo và chủ động trong tư duy của các thế hệ trẻ như vậy bạn biết không?

Nếu phải nói một cách hơi nặng lời, tôi cho rằng một trong những khiếm khuyết tệ hại nhất của hệ thống giáo dục từ sau 1975 tới nay là "cưỡng bức ý thức hệ" có mục đích chính trị với tất cả các thế hệ. Người ta đã cố tình tạo ra và duy trì một guồng máy giáo dục với mục tiêu là sản xuất ra những bầy cừu, những con cừu luôn ngây ngô thỏa mãn với sự ban phát thức ăn và không hề biết đến ngày mình bị cạo lông và bị đưa lên bàn tiệc...

Bộ trưởng Phạm Vũ Luận, ông sẽ trả lời sao với cha mẹ của đứa trẻ này? Ông sẽ trả lời với dân ra sao về sự yếu kém của hệ thống giáo dục hiện nay và sự phi đạo đức của những người đang giữ sứ mệnh giảng dạy như người giáo viên này? Đến bao giờ ông mới chịu từ chức? Tôi là một người mẹ, tôi buộc phải quan tâm đến hệ thống giáo dục, tôi không thể để cho đời con tôi chịu sự giáo dục nô lệ giống như đời tôi! Bạn cũng là cha là mẹ, bạn có quyền lên tiêng để bảo vệ con bạn và đóng góp tiến nói cải tạo hệ thống giáo dục. Bạn đừng ngại và đừng sợ, nếu bạn không thực hiện trách nhiệm này thì ai sẽ thực hiện? Và ai sẽ ngăn ngừa hậu quả cho các thế hệ tương lai?

Tác giả: Bạch Cúc

Cảm ơn những người hy sinh trong thầm lặng

Cát Bụi
Danlambao


Ngày Dân Làm Báo 5 tuổi tự nhiên trong tôi hoàn toàn mất cảm xúc, buồn vui đan xen lẫn lộn, tôi không muốn làm bất cứ điều gì mặc dù trước đó trong đầu hình dung tỉ thứ để làm, để chúc mừng Dân Làm Báo giống như thay một lời cảm ơn. Tôi muốn buông...

Tôi muốn buông tất cả để trở về với ngày xưa, ngày ngày lóc cóc đạp xe tới khu Phúc Xá Long Biên dạy học cho các em của tôi, ngày cuối tuần thì tụ tập anh em mang sách về những vùng quê nghèo... Những công việc giản đơn, nhẹ nhàng, không cạnh tranh, không tiếng xầm xì, không lời dị nghị, không ganh đua...

Tôi muốn buông để về "ôm chầm mẹ dấu yêu", để trở về với cô bé của ngày xưa, vui - cười, buồn - khóc, thích thì vác balo lên vai, đi những nơi cần đến, đến những nơi cần mình. Chẳng toan tính, chẳng sợ người khác nói thế này thế kia, cũng chẳng sợ người này người kia nói rằng lợi dụng để gầy dựng hình ảnh cho tương lai này nọ.

Nghĩ lại, tôi thật "hèn".

Tôi "hèn", bởi chỉ một số chuyện nho nhỏ, chỉ vì một số người đặt điều nói xấu anh em của mình, chỉ vì một số người "vu khống" anh em mình mà tôi cảm thấy mệt mỏi và muốn bỏ cuộc.

Tôi "tầm thường", bởi bản thân mình chỉ dậm chân tại chỗ, không cố gắng nỗ lực, sau đó chỉ vì một số tác động nhỏ mà muốn bỏ cuộc, để lại sau lưng tất cả người anh em hết lòng yêu quý mình và lựa chọn cho bản thân một cuộc sống ích kỷ... giống như bao bạn trẻ hiện nay đang làm.

Nếu lúc đó tôi bỏ cuộc, tôi thực sự "hèn".

Tôi phải thú nhận với chính bản thân mình rằng, Dân Làm Báo tự bao giờ đã trở thành một phần lớn cuộc sống của tôi. Tôi ăn với nó, ngủ với nó, đi chơi cũng mang nó theo. Nhiều đêm giật mình tỉnh giấc, lật đật bật máy và mở trang Dân đặt chình ình trước mặt rồi lại gập máy xuống... ngủ tiếp. Tôi gọi bệnh đó là hội chứng "Ngộ Dân Làm Báo"… Có ngộ như vậy tôi mới biết đã có lúc mình thực sự hèn nhát.

Chẳng hèn sao được khi chỉ trong phút chốc, tôi quên đi những người đã cho tôi một lượng kiến thức khổng lồ, đã thay đổi cuộc đời tôi, đã cho tôi nhận ra sự dối trá đớn hèn của cộng sản. Chỉ trong phút chốc, tôi quên mất những người đang ngày đêm lấy tin, viết bài, trau chuốt, chỉnh sửa, đăng tải những bài thật gọn gàng đẹp đẽ để tôi có hứng thú đọc hơn.

Chẳng hèn sao được khi chỉ vì một số người (chẳng đáng để mình bận tâm) lại làm tôi quên mất môi trường Dân Làm Báo - nơi đã cho tôi những bài học, tình yêu... Tôi quên mất điều mà tôi đã từng đánh giá "Dân Làm Báo là một trang báo nhưng không hẳn là một trang báo, nó có hồn và thấm đượm tình Anh Em. Tôi sẽ không bao giờ buông bỏ nó trừ khi cộng sản bị sụp đổ hoàn toàn."

Chẳng hèn sao được khi chỉ trong phút chốc, tôi đã quên đi sự hi sinh thầm lặng của những con người ấy - Những còn người đã cống hiến hết mình để góp phần vào một Việt Nam tươi đẹp hơn. Để tôi sớm thực hiện ước mơ của mình...

Tôi chợt nhớ tới những dòng tâm sự của tác giả Vũ Đông Hà trong bài "Nhà Tù mang tên yêu nước":

"Mai này đất nước chắc chắn sẽ hồi sinh. Sẽ có những lãnh tụ, anh hùng được ghi tên vào sử sách. Nhưng vẫn còn đó rất nhiều người âm thầm, vô danh đang làm một giọt nước ở đáy ly cho một ngày ly nước tràn đầy, đang làm một viên gạch ở tận đáy cùng cho nhà Việt Nam vươn lên. Họ âm thầm trong cô đơn ngày hôm nay và sẽ vô danh trong cô độc ở những trang sử mai sau. Họ sẽ bước vào quên lãng của cuộc đời để nhường chỗ cho những chính trị gia bước vào sân khấu mới. Nhưng hôm nay họ vẫn tiến bước. Vì yêu nước đối với họ không còn là quyết định lý trí, không còn là một nhận thức về trách nhiệm phải cưu mang. Với họ, yêu nước là bản chất con người của họ. Không thể sống khác. Và họ mãi mãi vẫn là những kẻ cô đơn trong nhà tù mang tên yêu nước của chính họ..."

Tôi đoán không lầm tác giả Vũ Đông Hà là một người đã từng lũi đi trong cô độc, từng dấn thân hết mình thì mới có thể viết ra được những dòng chữ sâu lắng đến dường ấy... Và với tôi, những chiến sĩ đang đi trong âm thầm ấy... họ không hề vô danh, họ khắc sâu vào trái tim tôi. 

*
Tới đây, tôi chợt nhớ tới một người Anh - người mà tôi hết lòng kính yêu. Tôi hiểu được sự hy sinh của Anh cho đất nước này, tôi hiểu được những gì mà anh đã dành cho những người em thân yêu của Anh, nhưng rồi, từng người, từng người một rời anh (tôi gọi đó là sự bội bạc, còn nhiều người cho đó là sự lựa chọn), họ chỉ quan tâm tới những cảm xúc của cá nhân họ, họ cho đó là quyền và sự lựa chọn của họ, ừ thì đó là ‘quyền tự do của họ’. Nếu họ nghĩ đó là ‘quyền tự do của họ’ mà không đếm xỉa gì tới những người xung quanh, những người đã từng coi họ là anh em trong một nhà thì... Bức xúc, buồn... tôi đã chia sẻ lên Facebook cá nhân của mình.

Anh,

Cái "tội" lớn nhất của anh là "tội" giỏi hơn nhiều người khác, đàng hoàng hơn nhiều người khác, tử tế hơn nhiều người khác. Cái "tội" sẵn sàng chấp nhận để người khác phụ mình chứ không bao giờ phụ người. Những lúc như thế anh luôn chọn thái độ im lặng và tôn trọng đối phương. Em hiểu anh, em cảm nhận được nỗi niềm tận sâu trong đáy lòng anh...

Người như anh sẽ không được đám đông bát nháo đón chào. Em muốn nói với anh rằng: Em sẽ mãi là người em, người bạn đồng hành thủy chung của anh trên con đường đầy chông gai, nguy hiểm này. Nhiều người hỏi em, anh là người thế nào? Làm việc với anh có căng thẳng không? Có bị áp lực không? v.v... Em có thể thẳng thắn nói rằng, em chưa bao giờ bị áp lực bởi anh, có chăng chỉ đôi lúc quá nhiều việc khiến em bị căng thẳng, nhưng rồi nó cũng tan biến hết... và còn lại là Tình Anh Em.

Ngay từ ban đầu em làm việc, em chưa bao giờ nghĩ vì anh mà em nhận nó, em cũng không làm việc cho anh, không làm việc "dưới trướng" của anh. Đó là tâm lý của người yếm thế, tự ti và mang bản ngã quá lớn, họ không đủ sức mạnh tinh thần để vượt qua được...

Với em, em không làm việc cho anh hay cho bất cứ cá nhân nào khác. Em làm việc vì chính em, vì em muốn được tự do. Và không ai khác ngoài anh sẽ cho em cảm giác an toàn để bước trên con đường đầy trông gai nhưng chắc chắn sẽ chạm đến được tự do.

Có thể anh chưa thực sự hoàn hảo (trên đời này không có một ai là hoàn hảo cả) nhưng anh rất nghiêm khắc với chính bản thân và những đứa em của mình.

Bên anh luôn có em, và nhiều người em nữa. Mong rằng anh, em và tất cả chúng ta luôn can trường và nghị lực nghe anh. We are a Family.

Và đến tận bây giờ, chính cái "giỏi", cái ‘"đàng hoàng" của anh lại làm nhiều người ghét hơn nữa, họ sẵn sàng suy diễn anh đủ thứ trên đời, nói anh thế này nói anh thế kia... nhưng trên hết anh luôn lựa chọn cho mình một thái độ im lặng và tiếp tục bước đi trên con đường anh đã chọn.

Trước những lời chửi tục tĩu, những gán ghép vu khống nhau một cách vô duyên, anh nói "Mình đi làm những thay đổi tốt đẹp thì không thể nuôi dưỡng chấp nhận những rác rưởi trong nằm ngay trong nhà mình... Anh không thể nhắm đến một điều tốt đẹp, có đông người ủng hộ mình mà chân đạp cứt, trong túi quần toàn đồ phế thải, miệng dính toàn đồ dơ... Nếu đến lúc phải như vậy thì anh từ giã mọi người...". Anh đúng.

Anh luôn mong muốn Việt Nam sớm có tự do, dân chủ thực sự. Khi đó anh sẽ về quê từng người em của anh để thăm gia đình, để cùng ăn những món ăn mình thích, cùng ngồi đàn hát nhau nghe... và sống cuộc sống bình lặng với núi rừng.

Anh từng nói, một trong những con đường đi đến dân chủ nhanh nhất là giật sập hình tượng Hồ Chí Minh. Với tôi thì điều đó hơi xa vời, tôi buột miệng "em không có nhiều niềm tin vào việc xóa bỏ thần tượng Hồ Chí Minh trước khi đất nước có dân chủ". Chẳng đắn đo, anh thẳng thắn: "Nếu em không có niềm tin, anh giúp em có đây: Em vào... phòng tắm, đứng trước gương, soi mặt cái con nhỏ trong gương, và hỏi: Mấy năm trước đây đằng ấy có tin bác Hồ không? Bây giờ đằng ấy còn tin không? Tại sao đằng ấy thay đổi nhưng lại nghĩ rằng chỉ mình đằng ấy là thay đổi còn người khác thì KHÔNG ĐỜI NÀO?"

Chột dạ, ừm... Anh đúng. Và suy nghĩ của tôi sai. Tôi có thể thay đổi được, tại sao người khác lại không thay đổi được chứ. Tôi thật yếu lòng tin.

*
Nếu như chú Nguyễn Ngọc Già cảm ơn chế độ VNCH thì tôi, tôi cám ơn Dân Làm Báo đã cho tôi biết được những giá trị nhân bản của VNCH. Tôi cám ơn những người đã đang và sẽ luôn luôn hy sinh hết đời mình để để cuộc sống, xã hội Việt Nam xinh đẹp hơn.

Và tôi cám ơn anh đã biến tôi từ một cô bé nhút nhát thành một cô bé sẵn sàng nói lên tiếng nói của mình, từ con bé chẳng biết làm gì thành một đứa làm gì cũng được.

Thật sự, ở Dân Làm Báo ngoài những kiến thức tôi nhận được từ bài viết, phản hồi của độc giả, tôi còn nhận được yêu thương, nhận được cách sống đúng nghĩa là người, cách đối với nhau bằng tấm chân tình "gà cùng một mẹ chớ hoài đá nhau", học cách không bon chen, không cần tiếng tăm... chỉ cần một tấm chân tình và một trái tim yêu. Ở bên cạnh Dân Làm Báo... tôi sống đúng nghĩa là một gia đình... tôi là người tử tế.

Tôi cảm ơn những người hy sinh trong thầm lặng.

Cát Bụi
29/8/2015