10/14/2016

Không thể để Trump có quyền quyết định "bấm nút đỏ" khai chiến vũ khí nguyên tử

Sổ Tay Bầu Cử
10/14/2016

Sau đây là một lá thư quan trọng của những viên chức được chọn lựa để làm việc trong những trung tâm có giàn phóng nguyện tử. Họ có nhiệm vụ khai hỏa những vũ khí này khi có lịnh của tổng thống Hoa Kỳ, và chỉ từ tổng thống Hoa Kỳ mà thôi. Ngaymaivietnam xin dịch thoáng.



JOINT STATEMENT BY FORMER NUCLEAR LAUNCH OFFICERS 

Scores of leaders and experts from both political parties have questioned whether Donald Trump has the experience, temperament and judgment to have his finger on the proverbial “Red Button.” We share their concern – and we see the issue from a unique perspective. 

Nhiều ngươi lãnh đạo và chuyên viên của 2 đảng CH & DC đã đặt câu hỏi là Trump có đủ kinh nghiệm, bình tĩnh và sự phán quyết đúng để giữ vai trò quyết định bấm "Nút Đỏ" (khai hỏa ciến tranh nguyên tử). Chúng tôi chia sẻ những câu hỏi này và nhìn vấn đề theo quan niệm của chúng tôi.

We are former nuclear launch control officers, or “missileers.” We sat nuclear alert in underground missile launch centers. It was our job to turn keys to fire nuclear-armed missiles if the president so ordered us. Once we began alert duty, we took orders from the president and no one else. 

Chúng tôi đã là những viên chức giữ nhiệm vụ phóng đi những hỏa tiễn nguyên tử, chuẩn bị sẵn sàng dưới những hầm của những trung tâm đặ sẵn có những vũ khí này, một khi tổng thống ra lệnh. Khi được báo động, chúng tôi chỉ hành dộng do quyết định củ tổng thống mà thôi.

Only the president can order a nuclear launch. That order cannot be vetoed and once the missiles have been launched, they cannot be called back. The consequences of miscalculation, impulsive decision-making or poor judgment on the part of the president could be catastrophic. 

Chỉ tổng thống mới có quyền cho phóng đi đầu đạn nguyên tử. Lệnh này không ai có quyền phủ quyết, và khi đã phóng đi rồi thì những phi đạn nguyên tử này không thể thu hồi lại. Hậu quả của sự quyết định sai lầm của tổng thống rất là ghê gớm

The pressures the system places on that one person are staggering and require enormous composure, judgment, restraint and diplomatic skill. Donald Trump does not have these leadership qualities. On the contrary, he has shown himself time and again to be easily baited and quick to lash out, dismissive of expert consultation and ill-informed of even basic military and international affairs – including, most especially, nuclear weapons. 

Áp lực của cách quyết định khai chiến nguyên tử này đặt hoàn toàn trách nhiệm trên một người cho nên đòi hỏi người đó phải có sự bình tĩnh, phán quyết đúng, biết tự kiểm soát và phải biết về ngoại giao. Donald Trump không có những tính đó củ một nguòi lãnh đạo. Ngược lại, Trump còn chứng tỏ nhiều lần là Trump sẵn sàng bị gài và nhanh chóng chê trách, loại bỏ những lời khuyên của những chuyên viên trong ngành. Trump cũng không đưọc chuẩn bị về kiến thức quân sự, ngoại giao quốc tế, gồm cả những hiểu biết  đặc biệt về vũ khí nguyên tử

Donald Trump should not be the nation’s commander-in-chief. He should not be entrusted with the nuclear launch codes. He should not have his finger on the button. 

Donald Trump không thể là vị chỉ huy tối cao của quốc gia. Không thể tin và giao cho Trump mật mã để phóng vũ khí nguyên tử. Trump không thể để ngoan tay lên trên cái nút đỏ đó.


Ký tên:

Bruce G. Blair Malmstrom AFB, 1972-74 
William A. DeGroodt Minot AFB, 1967-72 
Harvey R. Greenberg Minot AFB, 1974-77 
Geoffrey Kanner Malmstrom AFB, 1980-84 
Louis Mark Lussky, ESQ. Grand Forks AFB, 1971-76 
Michael Miller F.E. Warren AFB, 2009-13 
John Noonan F.E. Warren AFB, 2006-10 
James Robertson Malmstrom AFB, 1999-2003 
Edward Warren F.E. Warren AFB, 2008-13 
Brian Weeden Malmstrom AFB, 2000-04

10/13/2016

Vũng Tàu: Cá chết, người dân biểu tình

GNsP
Đăng ngày 13.10.2016 - 2:07pm


Ngư dân sống tại Vũng Tàu đem cá ra đường quốc lộ, biểu tình yêu cầu nhà cầm quyền xử lý ô nhiễm nguồn nước đã gây thiệt hại cá chết cho các hộ ngư dân ở đây.

Sáng ngày 13.10.2016, vào lúc 10 giờ 30, nhiều bà con ngư dân đã đồng loạt đưa cá chết nuôi ở lồng bè, đổ đầy trên quốc lộ 51 ở khu vực ngã ba Long Sơn với mục đích yêu cầu nhà cầm quyền xử lý ô nhiễm môi trường đã gây thiệt hại cho ngư dân nơi đây.

Thông tin trên được ông Huỳnh Công Thuận loan tin. Ông Thuận cho biết: “Bà con ngư dân nuôi trồng thủy sản đưa cá chết ra Quốc lộ để phản đối chính quyền vì trong hơn 5 năm thì năm nào cá cũng bị chết vì ô nhiễm gây thiệt hại nghiêm trọng về tài sản cho người ngư dân.”

Qua những hình ảnh ông cung cấp cho thấy, công an bao vây ở khu vực ngã ba Long Sơn, họ ngăn chặn không cho ai vào từ trạm thu phí T3 trên QL 51, khi có xe chạy tới công an bắt quay đầu xe.”



Khoảng vài ngày gần đây, hiện tưởng cá nuôi lồng bè trên sông Chà Và lại có dấu hiệu chết trở lại, cá chết lần này chủ yếu là cá bớp. Hầu hết số cá chết đều ở các hộ nuôi ở tiểu khu 1,2,3,4,5.

Hiện tượng cá chết trên sông Chà Và bắt đầu xuất hiện từ năm 2012, qua nhiều lần kiểm tra bà con ngư dân đã xác định được nguyên nhân là do 14 doanh nghiệp chế biến hải sản ở xã Tân Hải (H.Tân Thành) xả nước thải ô nhiễm ra sông Chà Và làm cá nuôi chết hàng loạt.

Vào tháng 5/2016, 33 hộ dân hộ ngư dân nuôi cá lồng bè trên sông Chà Và đã nộp đơn kiện 14 doanh nghiệp chế biến hải sản trên ra TAND TP.Vũng Tàu, tuy nhiên vào ngày 22.6.2016, TAND TP.Vũng Tàu đã tổ chứcbuổi làm việc hòa giải giữa bị đơn là 14 doanh nghiệp chế biến hải sản tại xã Tân Hải với nguyên đơn là 33 hộ dân nuôi cá lồng bè trên sông Chà Và. Buổi làm việc được báo ThanhNiên đưa tin và cho biết kết quả bất thành, 14 doanh nghiệp nhất quyết chỉ hỗ trợ cho người dân chứ không chịu bồi thường thiệt hại.

14 doanh nghiệp chế biến hải sản xả thải bị kiện, gồm: Doanh nghiệp tư nhân (DNTN) Trọng Đức, DNTN Tân Thành, DNTN chế biến bột cá Phúc Lộc, DNTN Đông Hải, DNTN Trung Sơn, DNTN Thương Thương, DNTN Đại Quang, DNTN Gia Hòa, DNTN Mỹ Sương, Công ty TNHH Hòa Thắng, Công ty TNHH Phước An, Công ty TNHH Nghê Huỳnh, Chi nhánh DNTN Thành Đạt.

Khu nuôi trồng thủy sản lồng bè trên sông Chà Và, tại Long Sơn (TP.Vũng Tàu) là 64,8 ha với tổng số lồng nuôi được là 5.827 lồng. Hiện tượng cá chết do nguồn nước bị xả thải gây ô nhiễm đã làm các hộ dân thiệt hại hàng chục ngàn tỉ đồng tính từ năm 2012.

Hoàng Phi

Ảnh: Huỳnh Công Thuận

Trump làm (gây) mưa làm (gây) gió ở Florida

Sổ Tay Bầu Cử
10/13/2016

Cuộc vận động cử tri của Trump và Clinton đang đến hồi quyết liệt. Mấy hôm nay, Clinton và Trump, nhất là Trump, đã nỗ lực vận động ở tiểu bang có 29 phiếu Cử Tri Đoàn này. Clinton đang dẫn đầu ở Pennsylvania và Ohio nhưng không chắc chắn hoàn hoàn cho nên Florida (một tiểu bang có 17% làm thay đổi kết quả bầu cử Mỹ) là nơi để 2 bên thi thố "đòn phép" của mình.

Sau đây là vài điểu đáng ghi nhận:

1. Al Gore, một ứng cử viên thua Bush sát nút (đáng lẽ có thể thắng) năm 2000 đã được Clinton mời vận động ở Florida, và Gore đã hắc cử tri là hãy đi bầu. Ông cũng nhấn mạnh những cử tri trẻ tuổi là cần đi bầu vì vấn đề MỌI TRƯỜNG và Ô NHIỄM, rất quan trọng mà chỉ có Clinton mới ủng hộ. Gore nhấn mạnh về sự quan trọng của từng là phiếu mà ông là một nân nhân khi chỉ thua Bush có vài trăm lá phiếu tại Florida.

2. Trump đã bỏ ra 2 ngày đi nhiều nơi ở Florida vận động. Ông chỉ trích Clinton thậm tệ, về cá nhân của chồng bà cũng như vụ email. Trump cũng mang vụ WikiLeaks tiết lộ hàng ngàn emails ăn cắp được của đảng Dân Chủ để chỉ trích Clinton.

3. Tuy nhiên, Trump cũng dành nhiều thì giờ ở Florida để chống đỡ sự phê bình gắt gao về vụ Trump đã co những câu xem thường đàn bà trong năm 2005 ở 1 video tape mà chắc bạn đọc cũng đã biết và xem.

4. Trump cũng phê bình thậm tệ Paul Ryan, Chủ tịch Hạ Viện là đã không gọi khen ngợi ông khi ông cho là mình thành công hoàn toàn trong lần tranh luận thứ hai với Clinton, cho đó là một âm mưu không muôn Trump thắng, nhất là lại tuyên bố là không bênh Trump và không đi vận động với Trump nữa.

5. Mario, một cựu ứng cử viên tổng thống của đảng Cộng hoà, nay là ứng cử viên Thuọng Nghị Sĩ của Florida lại lêntiếng ửng hộ Trump mặc dù những lỗi lầm của Trump về cư xử với phụ nữ.


Còn Clinton...Clinton để cho Trump nói.


Hôm nay, Clinton dẫn 4% ở Florida, và cơ hội thắng ở Florida là 75% so với Trump 25%, theo fivethirtyeight.com


10/12/2016

Nguyễn Ngọc Như Quỳnh, ai sẽ nói thay em?

Trần Trung Đạo (danlambao)
10/12/2016


“Nếu bạn im lặng rồi ai sẽ nói” (who will speak if you do not) là câu nói mà Nguyễn Ngọc Như Quỳnh, tức Blogger Mẹ Nấm, dùng để kết luận cho buổi phỏng vấn của phái viên CNN Andrew Stevens ngày 18 tháng 6, 2010 tại Sài Gòn. Chương trình Viet Nam Internet Crackdown được chiếu ở Mỹ và phát đi nhiều quốc gia trên thế giới.

Câu nói là một danh ngôn khá phổ biến từ lâu trong xã hội Tây Phương. Người viết đọc đâu đó rằng chính triết gia Đức gốc Ba Lan Friedrich Nietzsche đã nói mặc dù trong danh sách những câu danh ngôn của ông lại không có câu này. Câu“Nếu bạn im lặng rồi ai sẽ nói” còn là tựa của bài hát của nhạc sĩ Marty Haugen sáng tác năm 1993 và thường được hát trong các lễ nhà thờ đạo Tin Lành.

Thật ra, ai là tác giả câu danh ngôn đó có lẽ không cần thiết để bàn mà quan trọng ở chỗ Như Quỳnh đã dùng đúng lúc để nói lên một thực tế đau lòng đã và đang đè nặng lên xã hội Việt Nam suốt mấy mươi năm, đó là sự im lặng của đa số người Việt trước các bất công mà chính họ đang chịu đựng.

Trong buổi phỏng vấn của CNN, Như Quỳnh thừa nhận với phái viên Andrew Stevens em rất sợ. Sợ khủng bố, sợ đe dọa, sợ theo dõi, sợ hành hung, sợ đánh đập, sợ tù đày và sợ bị giết chết. Những nỗi sợ đó ám ảnh ngày đêm ngay cả những người dân vô tội đừng nói chi là người lúc nào cũng bị rình rập, đe dọa như Như Quỳnh.

Năm đó, cháu Nguyễn Bảo Nguyên mới vừa lên bốn tuổi. Cánh chim nhỏ trong khu vườn đời của Nguyễn Ngọc Như Quỳnh bắt đầu tập hót. Mùa xuân đang về trong căn nhà nhỏ dù bên ngoài trời vẫn còn mưa lớn.

Chắc chắn không phải một lần mà có thể hàng trăm lần Như Quỳnh nhìn con và tự hỏi, phải chăng mình nên dừng lại để sống với con, với gia đình, ít ra cũng không hổ thẹn vì đã ít nhiều đóng góp được phần mình, chuyến tàu lịch sử sẽ tiếp tục và sẽ có người khác bước lên để tiếp tục hành trình, đất nước của chín chục triệu người dân chứ đâu của riêng mẹ con mình.

Đồng thời, chắc đã có một hay hai lần Như Quỳnh tắt máy vi tính dắt con ra biển Nha Trang, nhìn con đùa vui theo từng đợt sóng và hy vọng ngày mai sẽ không lo ai rình rập ngoài cửa nhà. Một cuộc sống bình thường sẽ trở lại với mẹ con Như Quỳnh.

Nhưng không, tiếng gọi của đất nước trong tâm hồn Như Quỳnh lớn hơn tiếng hót của chim. Lý tưởng góp phần xây dựng một quê hương tốt đẹp hơn cho thế hệ của Nguyễn Bảo Nguyên thúc giục hơn tiếng cười giòn giã của con. Lý tưởng tuổi trẻ dấn thân vì một Việt Nam tốt đẹp đã là một phần không thể tách khỏi cuộc đời Như Quỳnh.

Như Quỳnh có một đời sống đầy ý nghĩa. Nếu đặt qua một bên niềm tin tôn giáo hay sự giải thích dựa vào niềm tin tôn giáo, một người sống không lý tưởng, cuộc sống sẽ vô vị biết bao. Chẳng qua chỉ là sự lập lại một cách nhàm chán những công việc, những ngày, những tháng, những năm, những tiếng cười và nước mắt, những hơn thua và tranh chấp, cho đến cuối cùng một hơi thở hắt ra. Nhưng với một người sống có mục đích như em, những khoảnh khắc dù chỉ một vài giây phút cũng đáng sống. Em không chỉ sống cho hôm nay mà cho ngày mai và nhiều ngày mai sẽ tới. Như Quỳnh tiếp tục lên đường dù biết có thể phải trả một giá vô cùng đắt mà một bà mẹ nào cũng run rẩy khi nghĩ đến, đó là xa con một thời gian dài.

Đêm nay ở một nhà tù nào đó trên quê hương nỗi nhớ con đang cắt từng phần da thịt của Như Quỳnh và đêm nay trong căn nhà nhỏ ở Nha Trang, hai con chim non Bảo Nguyên và Nhật Minh không hót nữa, hai cháu đang khóc vì nhớ mẹ.

Tội ác của chế độ CS không phải vì bắt một người dân mà độc ác hơn là chia cắt tình thiêng liêng của mẹ con, cha con, vợ chồng, anh em, chị em như họ đã làm từ 1954 tại miền Bắc và suốt 41 năm trong phạm vi cả nước. Những người chết trong Cải Cách Ruộng Đất, trong Thảm Sát Mậu Thân có thể đã nằm yên trong lòng đất nhưng nước mắt của gia đình, thân nhân họ chảy dài theo lịch sử.

Lý do nhà cầm quyền CS bắt Như Quỳnh cũng không quá khó để hiểu.

Trong lúc CSVN không dám thẳng tay đàn áp các cuộc biểu tình chống Formosa của dân chúng các tỉnh miền Trung trong đó đa số là đồng bào Thiên Chúa Giáo, họ tìm mọi cách cô lập, ngăn chặn không cho các cuộc biểu tình mang màu sắc tôn giáo phát triển thành một phong trào quần chúng rộng lớn với sự tham gia của các thế hệ và các thành phần dân tộc.

Đặc điểm chung của các phong trào xã hội là tự phát, thiếu tổ chức và thiếu kiên trì với mục đích. Hiểu được điều đó, các lãnh đạo CSVN tập trung đắp đập ngăn bờ, chờ cho phong trào từ từ lắng dịu và tìm cách vuốt ve thỏa hiệp.

Con số ba chục ngàn đồng bào biểu tình chống Formosa là con số lớn. Phải nói là rất lớn. Cuộc biểu tình của đồng bào Vinh lớn hơn nhiều so với cuộc biểu tình của nhân dân Rumani tại thành phố Timișoara chống chính quyền Nicolae Ceaușescu cũng dưới màu sắc tôn giáo khi nhà cầm quyền CS này trục xuất Linh mục gốc Hungary László Tőkés ra khỏi Rumani. Điều khác nhau là cuộc biểu tình tại thành phố Timișoara đã nhanh chóng trở thành phong trào toàn dân lật đổ chế độ độc tài CS Ceaușescu.

Bài học cách mạng dân chủ Rumani, Ba Lan, Philippines, Haiti cho thấy một khi lời kêu gọi của các lãnh đạo tôn giáo được mọi thành phần quần chúng lắng nghe và hưởng ứng, ngày cáo chung của chế độ độc tài có thể được đếm trên đầu ngón tay.

Tiếng nói của Nguyễn Ngọc Như Quỳnh là một trong những tiếng nói trẻ có thái độ dứt khoát chống Formosa, do đó, bắt Như Quỳnh không chỉ giới hạn một tiếng nói mà giới hạn khả năng của một chiếc cầu liên kết giữa phong trào chống Formosa tại Vinh, Nghệ An và Hà Tĩnh với các mạng lưới khác đang hoạt động trong nhiều lãnh vực từ nhiều năm nay.

So với khi Nguyễn Ngọc Như Quỳnh than “Nếu bạn im lặng rồi ai sẽ nói” vào sáu năm trước, cục diện đã nhiều thay đổi. Đại đa số người dân, ở mức độ khác nhau, đều thấy những bất công phi lý đang diễn ra hàng ngày trên đất nước, đều thấy rõ sự sai lầm của chế độ, đều có trong lòng chung một khát vọng tự do.

Những ngày tháng tới là thời gian đầy thách thức và có tính quyết định không phải chỉ đối với ngư dân Hà Tĩnh, Nghệ An, không phải chỉ của riêng một tôn giáo nào mà của cả dân tộc. Lịch sử nhân loại và đặc biệt sự sụp đổ của hệ thống CS châu Âu cho thấy, dù sức chuyển động âm ỉ nhiều năm, ngày sang trang đều diễn ra nhanh chóng.

Việc bắt giam Nguyễn Ngọc Như Quỳnh và hành hung các nhà hoạt động dân chủ trong mấy ngày qua chỉ là những hành động vá víu, tuyệt vọng của nhà cầm quyền CS, không làm thay đổi tiến trình dân chủ Việt Nam mà chỉ đun nóng thêm lòng công phẫn. Tiếng nói của Nguyễn Ngọc Như Quỳnh tạm thời bị chặn nhưng hàng triệu đồng bào sẽ nói thay em.

Trách nhiệm của nhà báo

Sổ Tay Bầu Cử
10/12/2016



Lê Phan
October 8, 2016
Người-Việt


Báo chí Hoa Kỳ có một truyền thống lâu đời về việc ủng hộ ứng cử viên tổng thống.

Tờ New York Times đã ghi lại là ngày 11 tháng 10 năm 1860 họ đã viết một bài bình luận ủng hộ Ông Lincoln của Illinois vốn thường được gọi là “Old Abe,” 51 tuổi, cao 6ft7, làm tổng thống sắp tới. Tờ Times kết luận “Mọi sự sẽ tiếp tục như đến nay, trừ việc là nay chúng ta sẽ có sự lương thiện và quân tử thay vì bần tiện và tham nhũng trong các ban ngành của hành pháp, và một sự tôn trọng cho quan điểm của nhân loại về giọng điệu và lời lẽ của chính phủ trong vấn đề Nô lệ.”

Báo chí Hoa Kỳ cũng coi trọng nhiệm vụ này bởi họ coi đó là một trọng trách của tờ báo.

Trong mùa bầu cử năm nay, báo chí Hoa Kỳ càng cảm thấy sự quan trọng của việc lên tiếng trước việc lựa ứng cử viên nào cho chức vụ tổng thống.

Tap chí Atlantic trong suốt 159 năm của lịch sử của tờ báo đã chỉ có hai lần lên tiếng ủng hộ một ứng cử viên tổng thống. Lần thứ nhất cho ông Abraham Lincoln hồi năm 1860 và lần thứ nhì cho ông Lyndon B. Johson vào năm 1964. Lần thứ ba đến vào chiều thứ tư tuần rồi, khi tờ báo đưa lên Internet một bài bình luận ủng hộ bà Hillary Clinton cho chức vụ tổng thống và bác bỏ ông Donald J. Trump là “một ứng cử viên của một đảng quan trọng mà rõ ràng không có khả năng nhất trong suốt 227 năm của lịch sử chức vụ tổng thống Hoa Kỳ.” Chưa hết, tờ báo còn gọi ông là “một kẻ mị dân, một người bài ngoại, một người kỳ thị giới tính, một người không biết gì hết và một người nói láo.”

Một ngày trước đó, chủ bút Graydon Carter của Tạp chí Vanity Fair viết, trong bức thư chủ bút cho số tháng 11 của tờ báo “Qua lời nói hay hành động, ông Trump đã quảng bá bạo động súng, cuồng tín, ngu dốt, không bao dung, nói láo, và tất cả những gì có thể được coi như là sai trái đối với xã hội.”

Và tuyên bố đó đã đến sau khi tờ USA Today, tờ báo toàn quốc của Hoa Kỳ, đã lần đầu tiên đưa ra một lời ủng hộ, hay đúng hơn là một lời “không ủng hộ” vì họ đã chống lại ông Trump mà họ bảo “không xứng đáng cho chức vụ tổng thống” nhưng không ủng hộ bà Hillary Clinton hay một ai khác. Căn bản tờ USA Today để độc giả của họ lựa chọn ai cũng được trừ ông Trump.

Thời gian này là vào chu kỳ của mùa bầu cử khi mà các nhà báo, dầu cho là báo viết, báo hình hay báo mạng, đều bàn luận về việc sự ủng hộ như vậy có ảnh hưởng gì đến kết quả của cuộc bầu cử hay không. Câu trả lời theo lịch sử chính trị Hoa Kỳ thì thường là “không,” không ảnh hưởng gì mấy.

Nhưng câu hỏi này mang một ý nghĩa mới năm nay bởi sự chênh lệch kinh hồn chống lại ông Trump. Báo chí, không kể tả hay hữu, không kể Cộng Hòa hay Dân Chủ, đã lên tiếng hầu hết chống lại ông Trump, và họ cứ tiếp tục theo nhau làm việc đó, với những ngôn ngữ lên án ứng cử viên một cách mà ở trong Nam hẳn sẽ gọi là “huỵch toẹt,” và với giọng điệu “phải cứu nguy cho nền Cộng Hòa.”

Những ủng hộ cho bà Clinton đến không phải từ những tờ báo mà bình thường chúng ta chờ đợi nhưng từ những tờ báo mà hoặc chưa bao giờ ủng hộ một ứng cử viên Dân Chủ, hoặc chưa làm việc này từ nhiều thập niên nay. Đó là những tờ báo nhưThe Dallas Morning News, The Arizona Republic, The Cincinnati Enquirer. Hoặc như tờ USA Today tuy không ủng hộ nhưng mạnh mẽ chống đối ông Trump. Một cột trụ của nền báo chí Cộng Hòa và của chính trị bảo thủ Hoa Kỳ, tờ Wall Street Journal chưa làm việc đó, nhưng một thành viên của ban biên tập của tờ báo, bà Dorothy Rabinowitz đã bảo ông Trump là “không có khả năng.”

Điều đáng ngạc nhiên hơn nữa là một cảm tưởng báo động tập thể mà họ bày tỏ – rằng ông Trump là một kẻ mị dân nguy hiểm (USA Today) mà việc bầu lên sẽ là đại diện cho một nguy cơ rõ ràng và hiển hiện (The Washington Post, The Cincinnati Enquirer) hay, như chủ bút Scott Stossel của The Atlantic tuyên bố trong một cuộc phỏng vấn hôm thứ ba “một tiềm năng tình trạng khẩn cấp cho quốc gia hay một đe dọa cho nền Cộng Hòa.”

Đó là cùng một tiêu chuẩn mà tờ báo đã dùng khi họ quyết định phá lệ với lời hứa khi sáng lập là “một cơ quan không của một đảng phái hay phe phái nào” và ủng hộ ông Johnson năm 1964, và nhiều kịch tính hơn, ông Lincoln năm 1860.

Nhưng mặc dầu sự lo sợ xuyên qua mọi chủ thuyết trong các ban biên tập của các cơ quan truyền thông Hoa Kỳ, một số lớn cử trên toàn quốc có vẻ không nghĩ như vậy.

Các cuộc thăm dò dư luận không giỏi tiên đoán kết quả cuối cùng của cử tri đoàn. Nhưng những cuộc thăm dò đó thường cho thấy cảm tưởng của sự suy nghĩ trên toàn quốc. Và hiện nay, tính theo trung bình từ các cuộc thăm dò, cho thấy vẫn có khoảng 40 đến 41% dân chúng Hoa Kỳ sẽ chọn ông Trump thay vì bà Clinton nếu cuộc bầu cử xảy ra ngay lúc này. (Với khoảng 45 hay 46% bà vẫn còn có một đa số nào đó).

Sự chia rẽ giữa các ý kiến của báo chí và một số cử tri đáng kể, đặc biệt là trong các cử tri Cộng Hòa, đã xảy ra từ nhiều thập niên nay. Nhưng cuộc tranh cử năm nay đã đưa sự chia rẽ đó lên một mức chưa từng thấy -không những giữa những cơ quan ngôn luận đủ mọi khuynh hướng chống lại ứng cử viên Cộng Hòa mà còn vì sự tương phản giữa lập trường báo động thảm họa của họ về một ông Trump làm tổng thống và niềm tin của những người ủng hộ ông nói là ông sẽ làm cho “Hoa Kỳ vĩ đại trở lại.”

Và rồi khi ngôn ngữ của các khuyến cáo trên các bài bình luận tăng thêm cường độ, thì ngôn ngữ tấn công báo chí cũng hung hăng không kém. Ông Trump đã thúc đẩy những cuộc tấn công này, diễn tả báo chí là “những đặc quyền đặc lợi” vốn đã “gian lận hệ thống chống lại những người dân Mỹ mỗi ngày.”

Việc này đưa chúng ta trở lại câu hỏi vậy liệu những bài bình luận đắn đo suy nghĩ, những lời lẽ chân tình của báo chí đó có thay đổi được bao nhiêu người. Những người cương quyết ủng hộ ông Trump sẽ chắc chắn coi những bài bình luận này là một bằng cớ nữa cho lập luận của ông Trump là báo chí thiên vị. Mới đây ông Trump còn bắt đầu ca ngợi điều mà ông bảo là việc ủng hộ bà Clinton đã khiến cho nhiều tờ báo mất độc giả. Trên một trong những tweet ông viết “Người ta thật là khôn ngoan khi hủy mua báo dài hạn cho các tờ báo ở Dallas và Arizona và nay USA Today sẽ mất độc giả! The people get it!”

Ông Charles Gasparino của đài Fox cung cấp một lý do thầm kín khác “một sự thù hận do ghen ghét” về tiền tài, “những bà vợ đẹp” và thành công trên truyền hình của ông Trump!
Câu hỏi đáng chú ý hơn là liệu những bài bình luận đó có ảnh hưởng gì đến những cử tri thực sự chưa quyết định hay không. Điều đó vẫn là và tiếp tục rất khó đoán.
Một trong những cách mà tờ New York Times thử là qua Google. Những câu hỏi về bà Clinton được googled tăng 50% ở quận Dallas sau đề nghị của tờ Dallas Morning News vào đầu tháng 9, tuy nó không bằng những câu hỏi về Ryan Lochte – anh chàng lực sĩ bơi lội ở Thế Vận Hội Rio bị vấn đề ở Brazil vì nói láo – hay là cho các trận đấu giữa đội Cowboys và đội Giants. Bà đã trở thành chiều hướng ở quận Hamilton của Cincinnati sau khi tờ Enquirer ủng hộ bà, và trên toàn Arizona sau tờ Republic ủng hộ bà. Nhưng cũng phải nói bà còn sau những đề tài như “tìm thấy anh hề” hay “ngày cà phê toàn quốc.”

Ông Stossel của tờ The Atlantic nói ông hiểu sự chia rẽ ở Hoa Kỳ hiện nay. Ông nói “Những người ủng hộ ông Trump có những than phiền chính đáng và ông đã nói với họ qua những cách mà rõ ràng là được họ hưởng ứng.” Ông Stossel cũng biết là sức mạnh của việc ủng hộ này có thể rất giới hạn. Nhưng ông nói: “Chúng tôi hy vọng là sự ủng hộ của chúng tôi, cùng với nhiều tờ báo khác nữa, sẽ có một ảnh hưởng gây âm hưởng mà có thể lan ra. Nếu nó ảnh hưởng đến vài người ở bên lề ở một vài tiểu bang quan yếu, việc đó sẽ có thể thay đổi cục diện.” Ông còn đùa bảo: “Với lịch sử ủng hộ của chúng tôi, chúng tôi đã thắng cả hai lần.” Thành tích đó, tờ New York Times kết luận sẽ giữ được hay là bị phá vào ngày 8 tháng 11 tới đây.

Ai đã làm nghề báo đều biết những điều mình viết, mình nói, đa số chả có ảnh hưởng gì cả. Nhưng là một kẻ đưa tin, họ không thể nào không báo trước khi điều mà họ tin là một thảm họa sắp đến.

láo – hay là cho các trận đấu giữa đội Cowboys và đội Giants. Bà đã trở thành chiều hướng ở quận Hamilton của Cincinnati sau khi tờ Enquirer ủng hộ bà, và trên toàn Arizona sau tờ Republic ủng hộ bà. Nhưng cũng phải nói bà còn sau những đề tài như “tìm thấy anh hề” hay “ngày cà phê toàn quốc.”

Ông Stossel của tờ The Atlantic nói ông hiểu sự chia rẽ ở Hoa Kỳ hiện nay. Ông nói “Những người ủng hộ ông Trump có những than phiền chính đáng và ông đã nói với họ qua những cách mà rõ ràng là được họ hưởng ứng.” Ông Stossel cũng biết là sức mạnh của việc ủng hộ này có thể rất giới hạn. Nhưng ông nói: “Chúng tôi hy vọng là sự ủng hộ của chúng tôi, cùng với nhiều tờ báo khác nữa, sẽ có một ảnh hưởng gây âm hưởng mà có thể lan ra. Nếu nó ảnh hưởng đến vài người ở bên lề ở một vài tiểu bang quan yếu, việc đó sẽ có thể thay đổi cục diện.” Ông còn đùa bảo: “Với lịch sử ủng hộ của chúng tôi, chúng tôi đã thắng cả hai lần.” Thành tích đó, tờ New York Times kết luận sẽ giữ được hay là bị phá vào ngày 8 tháng 11 tới đây.

Ai đã làm nghề báo đều biết những điều mình viết, mình nói, đa số chả có ảnh hưởng gì cả. Nhưng là một kẻ đưa tin, họ không thể nào không báo trước khi điều mà họ tin là một thảm họa sắp đến.